7 Nguyên Tắc Làm Việc Của Một Coach

Đinh Hải Đăng

1. Cam kết hỗ trợ khách hàng hết mình 

Một trong những yếu tố mà tôi đánh giá cao nhất ở 1 coach đó chính là cái TÂM. Nếu một người Coach có khả năng tốt nhưng không đủ cái TÂM, mà chỉ sử dụng những kỹ thuật để thực hiện ý định của mình thì đó là một người Coach tồi tệ. Và cái TÂM của một người Coach thể hiện ở việc anh/cô ta có thật sự nỗ lực hết sức mình vì Coachee/Client của họ hay không.

Sự cam kết hỗ trợ Coachee/Client còn thể hiện thông qua việc người Coach đó luôn giữ một thái độ tích cực đối với Coachee/Client của mình. Điều đó có nghĩa là họ phải coach với một con mắt không phán xét người khác. Nếu như Coach cho phép sự phán xét che mờ đi khả năng nhìn nhận rõ vấn đề của mình thì đó là lúc họ bắt đầu có những suy nghĩ không tốt về Coachee/Client của mình. Một người Coach giỏi là một người Coach luôn nhìn Coachee/Client bằng một ánh mắt khách quan nhất có thể, và tin rằng bản chất Coachee/Client của mình là người tốt và có tiềm năng thành công hơn những gì họ đang có. Vấn đề mấu chốt ở đây là Coach cần phải giúp họ bộc lộ những gì tốt đẹp nhất của mình ra bên ngoài.

Nếu họ không thể làm được điều này, thì tốt nhất là hãy cân nhắc đến việc hủy bỏ mối quan hệ coaching (coaching relationship) với Coachee/Client của mình. Bởi vì nếu cứ tiếp tục thì hậu quả có thể sẽ rất lớn và có thể gây hại cho Coachee/Client của họ.

2. Mối quan hệ được xây dựng dựa trên sự thật, tinh thần cởi mở và sự tin tưởng – không dựa trên sự phán xét

Một mối quan hệ coaching chỉ thật sự hiệu quả khi cả 2 bên Coach và Coachee/Client đều cam kết sẽ xây dựng nó trên tinh thần cởi mở và tin tưởng lẫn nhau. Bởi vì trong quá trình coaching, nếu như Coachee không tin tưởng chia sẻ cho Coach những suy nghĩ, cảm nhận của mình thì Coach sẽ không thể nào giúp họ 1 cách tốt nhất có thể. Hoặc nếu như Coach không tin tưởng vào Coachee/Client, dù ở bên ngoài vẫn coaching bình thường nhưng bên trong có một sự thiếu tin tưởng Coachee của mình thì cũng là điều khiến cho mối quan hệ coaching có thể sẽ bị tan vỡ.

Mối quan hệ coaching dựa trên sự thật, tinh thần cởi mở và sự tin tưởng còn có nghĩa là cả 2 bên cùng đưa cho nhau những lời phản hồi chân thật với người kia. Ví dụ: nếu Coach đặt 1 câu hỏi quá cá nhân hay Coachee/Client cảm thấy Coach không thật sự lắng nghe mình thì Coachee/Client hoàn toàn có thể phản hồi cho Coach biết. Ngược lại, Coach cũng có thể chia sẻ cho Coachee/Client biết thêm về góc nhìn của mình với vấn đề hay hoàn cảnh hiện tại của Coachee/Client.

Đối với những Coachee của mình, tôi luôn nhấn mạnh việc thẳng thắn và tin tưởng lẫn nhau. Chỉ khi cả 2 bên cùng hợp tác, thì việc coaching mới đem lại hiệu quả lớn nhất cho người Coachee/Client.

3. Khách hàng chịu trách nhiệm 100% cho kết quả họ tạo ra

Nếu bạn tìm đến Life Coaching với mong muốn rằng Coach sẽ giúp bạn tạo được một sự thay đổi/khác biệt hay một giải pháp cho vấn đề của bạn thì có thể bạn không phải là người phù hợp với Life Coaching.

Trong Life Coaching, bạn sẽ là người phải thực hiện những hành động, những cam kết hay thử thách mà bạn và Coach cùng đồng ý thực hiện. Và thành công hay thất bại hoàn toàn đều do bạn quyết định chứ không phải Coach. Coach sẽ giúp bạn tạo nên 1 kế hoạch hành động, Coach sẽ giúp bạn có một góc nhìn khác về vấn đề của mình, Coach sẽ giúp bạn tự đưa ra giải pháp cho vấn đề của mình, nhưng Coach sẽ không hành động giúp bạn được. Đối với tôi, người Life Coach nào hành động giùm Coachee/Client của mình là 1 người Life Coach vô trách nhiệm với nghề nghiệp của mình.

Và đối với nguyên tắc này, Coachee/Client dần dần sẽ bắt đầu học được cách chịu trách nhiệm 100% cho cuộc đời của mình. Và chỉ khi bạn chịu trách nhiệm 100% cho mọi hành động của bạn, thì lúc đó bạn mới có khả năng tác động đến hoàn cảnh đang xảy ra với mình.

4. Khách hàng hoàn toàn có khả năng tạo ra những kết quả tốt hơn rất nhiều so với những gì họ đang có

Một Coach phải tin rằng Coachee/Client của mình có khả năng đạt được nhiều hơn nữa so với những gì họ đang có. Nếu một Coach ngầm không tin tưởng rằng Coachee của mình có khả năng đạt được mục tiêu của họ thì niềm tin đó sẽ ngăn cản quá trình coaching của họ.

Đối với mỗi Coachee/Client của tôi, tôi luôn tin tưởng rằng họ có khả năng và tiềm năng làm được nhiều hơn những gì họ đang có ở hiện tại. Chính vì thế, tôi luôn đưa ra những yêu cầu hoặc thử thách giúp họ vượt ra khỏi vòng thoải mái của họ để làm những điều giúp mang lại kết quả tốt hơn cho bản thân họ. Bởi vì tôi tin rằng, một khi bạn bước chân ra khỏi vòng thoải mái của mình và bắt đầu dấn thân thực hiện những điều mà bạn trước đây cảm thấy sợ hãi, thì điều kỳ diệu sẽ xuất hiện trong cuộc đời bạn.

5. Coach tập trung hoàn toàn vào suy nghĩ và cảm xúc của khách hàng

Trong quá trình coaching, mọi sự tập trung đều hướng về Coachee/Client: những gì Coachee/Client đang suy nghĩ, cảm xúc của họ, những trải nghiệm họ đang có, những nhận thức mới được nảy sinh… tất cả mọi thứ xoay quanh Coachee/Client đều là những thứ cực kỳ quan trọng.

Đối với những người Coach chỉ chăm chăm nghĩ đến những cảm xúc của mình, những suy nghĩ của mình trong quá trình coaching thì chắc chắn họ không thể nào coach tốt được. Với tôi, một khi đã bước vào 1 buổi coaching thì tôi xác định mọi thứ đang diễn ra trong cuộc sống của mình sẽ được tạm gác sang 1 bên. Và khi tôi đã đối diện với Coachee/Client của mình, mối quan tâm hàng đầu của tôi lúc ấy sẽ đặt tất cả vào người đó. Và chính nhờ tâm thế đó, tôi luôn tìm cách và thay đổi phương pháp để làm sao giúp đỡ Coachee/Client mình 1 cách tốt nhất.

6. Khách hàng mới là người có thể tạo ra những giải pháp hoàn hảo

Bạn là người hiểu rõ bản thân mình nhất. Chỉ có bạn mới biết lựa chọn nào là tốt nhất cho chính bản thân mình. Những giải pháp bạn đề ra sẽ là những giải pháp hoàn hảo nhất đối với bạn (hãy lưu ý là chỉ đối với bạn mà thôi, còn đối với người khác thì có thể sẽ là 1 giải pháp khác).

Một người Coach chỉ chuyên đưa cho Coachee/Client của mình những giải pháp, lời khuyên là đang làm sai nguyên tắc đạo đức nghề nghiệp của Life Coaching. Bởi vì nếu những lời khuyên của bạn không thật sự hữu ích, cuộc sống của Coachee/Client có thể chuyển biến theo chiều hướng xấu đi. Và đến 1 lúc nào đó, Coachee/Client sẽ quay lại và nói với bạn rằng: “Anh/chị là 1 người Coach dở ẹc. Những lời khuyên của anh/chị không giúp được gì cho tôi cả.”

Vậy thì làm sao để Coachee/Client có thể tự tạo ra giải pháp cho mình? Đó chính là nhờ vào những câu hỏi của Coach hoặc những phản hồi của Coach dành cho Coachee/Client. Tôi sẽ nói rõ hơn kỹ năng này vào phần 3: các kỹ năng Life Coaching.

7. Buổi làm việc phải diễn ra dựa trên SỰ BÌNH ĐẲNG.

Coachee/Client phải nhận thấy họ đang được sự chia sẻ, hỗ trợ hoặc lời khuyên của bạn một cách bình đẳng và thoải mái chứ KHÔNG phải giáo điều, chỉ dạy ở góc độ bề trên hay người có kinh nghiệm.

Mối quan hệ của bạn cần phải là mối quan hệ bình đẳng và cởi mở – cả Coach và Coachee/Client đều cùng đóng góp vào giá trị của cuộc hội thoại.

Vì vậy là 1 Coach, bạn cần:

  • Bình đẳng với Coachee/Client bằng cách khuyến khích một không khí cởi mở để họ chia sẻ sự thật, họ dám mắc lỗi, dám sai lầm,… để từ đó giúp chúng ta có thể thấu hiểu Coachee/Client ở mức độ sâu
  • Ngược lại, nếu tạo ra cảm giác bề trên (dù cố ý hay vô tình) thì 2 hậu quả dẫn đến là:
    • Coachee/Client dần không ưa bạn, uy tín và sự tín nhiệm họ dành cho bạn sẽ suy giảm
    • Cho dù họ chấp nhận với việc đó (tức là họ chấp nhận bạn là bề trên của họ) thì một cách nào đó sự tự tin trong họ, trách nhiệm của họ và khả năng làm chủ cuộc sống của chính họ cũng sẽ suy giảm.

Hi vọng rằng qua bài viết này, các bạn sẽ có 1 cái nhìn rõ hơn về công việc Life Coach. Còn đối với những ai đang làm công việc này, tôi thật sự mong rằng các bạn luôn ghi nhớ những nguyên tắc này và giữ vững đạo đức nghề nghiệp của mình.

Hải Đăng

Chia sẻ cảm nhận của bạn...